در این یادداشت کوتاه، دکتر بورگان نظامی نرجآباد، اقتصاددان ایرانی به ادعای کسانی میپردازد که در تلاش برای خونشویی برای رژیم جمهوری اسلامی، تلاش میکنند مسئولیت کشتار بزرگ ۱۸ و ۱۹ دیماه ۲۵۸۴ (۱۴۰۴) را متوجه شاهزاده رضا پهلوی سازند.
در روزهای اخیر، برخی چهرههای وابسته به جریانهای ظاهرا مخالف و منتقد رژیم و نیز حامیان این رژیم، بار دیگر و با تکرار ادعایی آشنا، کوشیدهاند مسئولیت کشتار معترضان در اعتراضات ۱۸ و ۱۹ دیماه ۱۴۰۴ (۸ و ۹ ژانویه ۲۰۲۶) را از دوش جمهوری اسلامی بردارند و آن را به گردن شاهزاده رضا پهلوی بیندازند. طبق این روایت، شاهزاده رضا پهلوی «مردم را بدون پشتوانه به خیابان فرستاد» و بدینسان باعث کشتار آنان شد.
این ادعا نه تنها از نظر منطقی و حقوقی بیپایه است، بلکه نمونهای کلاسیک از پروپاگاندای رژیم برای منحرف کردن افکار عمومی و تبرئهی خود از جنایات مستقیم است. شاهزاده رضا پهلوی در فراخوانهای عمومی خود، هرگز به خشونت مسلحانه یا اقدامات تروریستی دعوت نکرد. او در ششم ژانویه ۲۰۲۶صراحتا از مردم خواست که در پنجشنبه و جمعه ۱۸ و ۱۹ دیماه، همزمان در ساعت ۸ شب، «چه در خیابانها یا حتی از منازل خودتان شروع به سردادن شعار کنید». این فراخوان بر حضور مسالمتآمیز تاکید داشت و با لینک مستقیم در دسترس عموم قرار گرفت.
در روزهای بعد نیز تاکید او بر حضور جمعی، اجتناب از مسیرهای خطرناک و تدارک برای ماندن در خیابان بود. او همزمان نیروهای مسلح و امنیتی را دعوت به پیوستن به مردم کرد و رژیم را به علت سرکوب و قطع ارتباطات محکوم ساخت. در یکی از پستهای کلیدی، شاهزاده رضا پهلوی به نیروهای مسلح یادآوری کرد که «شما ارتش ملی ایران هستید، نه ارتش جمهوری اسلامی. وظیفه دارید از جان هممیهنانتان حفاظت کنید.» متن کامل این پیام نیز دراینجا در دسترس است.
این فراخوانها در شرایطی صادر شدند که رژیم از پیش اینترنت و ارتباطات را قطع کرده بود. شاهزاده رضا پهلوی، رهبر ایرانیان برای رهایی از جمهوری اسلامی، نه ارتش داشت، نه سلاح، و نه قدرت اجرایی برای «پشتیبانی نظامی». او رهبری است که از طریق رسانه و شبکههای اجتماعی، مردم را به مقاومت مدنی دعوت میکند. انتظار «پشتوانهی نظامی» از چنین رهبری، دقیقا همان ترفندی است که رژیمهای دیکتاتوری برای توجیه جنایات خود به کار میبرند.
مسئولیت کشتار، تیراندازی به معترضان، حمله به بیمارستانها و سرکوب مستقیم، منحصرا بر عهدهی جمهوری اسلامی و نیروهای سرکوبگر آن (سپاه، بسیج و نیروهای انتظامی) است. این رژیم است که تصمیم به استفاده از نیروی کشنده گرفته، اینترنت را قطع کرده و معترضان بیسلاح را هدف قرار داده. تاریخ معاصر ایران و جهان پر از نمونههایی است که رژیمها مخالفان را متهم به «تحریک مردم» میکنند تا خود را از مسئولیت جنایات تبرئه سازند.
ادعای «بدون پشتوانه فرستادن مردم» نه تنها واقعیت ندارد، بلکه تلاشی است برای ایجاد شکاف در صفوف مخالفان و ترساندن مردم از هرگونه فراخوان آینده. شاهزاده رضا پهلوی در پیامهای خود بارها بر اهمیت ارتباط جهانی و پیوستن نیروهای مسلح به مردم تاکید کرده است. این موضعگیریها نشان میدهد که فراخوانها بر پایهی مقاومت مدنی و آگاهیبخشی استوار بوده، نه ایجاد بینظمی یا خشونت.
این حربهی قدیمی رژیم نه تنها مسئولیت اصلی کشتار را از دوش جمهوری اسلامی برنمیدارد، بلکه آن را برجستهتر میکند. مردمی که به خیابان آمدند، نه «فرستادهشده» توسط یک رهبر، بلکه برآمده از خشم انباشتهی سالها سرکوب، فساد و فقر بودند. مقصر کشتار، کسی است که گلوله شلیک کرد، نه کسی که مردم را به دفاع از حقوقشان فرا خواند.
دیدگاه خود را درباره این مطلب با ما و دیگران در میان بگذارید (حداکثر ۱۰۰۰ کاراکتر):لغو پاسخ
این وب سایت از کوکی ها برای بهبود تجربه شما استفاده می کند. ما فرض خواهیم کرد که شما با این مسئله موافق هستید ، اما در صورت تمایل می توانید انصراف دهید. تائیدبیشتر بخوانید
