در جنگ روایتها هوشیار باشیم
تا چند صباح پیش میگفتند شاهزاده رضا پهلوی پایگاه مردمی ندارد؛ استدلالشان هم این بود که اگر چنین پایگاهی داشت، فراخوانی میداد تا معلوم شود چه تعداد هوادار دارد.
۱۸ و ۱۹ دیماه فرا رسید. مردم در شهرهای مختلف ایران به خیابان آمدند و در برابر گلولهٔ دژخیمان، نام شاهزاده رضا پهلوی و خاندان پهلوی را فریاد زدند و شعار «جاوید شاه» سر دادند. هنوز هم در همین خیابانها برای کشتن رشیدترین فرزندان این مرزوبوم طناب دار برپا میکنند و زندانها مملو از کسانی است که جرمشان ایستادن در برابر جمهوری اسلامی و فریاد زدن نام پهلوی بوده است.
پس از این کشتار مهیب، ماشین پروپاگاندای رژیم و حامیان و همصدایانش در داخل و خارج، با نامها و لباسهای گوناگون، به کار افتاد تا حتی مسئولیت این جنایت را نیز از دوش قاتلان بردارد و به گردن فراخوان شاهزاده رضا پهلوی بیندازد؛ عوض کردن جای قاتل و قربانی.
وقتی این تبلیغات در میان مردم کارگر نیفتاد، همان جماعت با وقاحت به نقطهٔ آغاز بازگشتند: «رضا پهلوی دیگر طرفدار ندارد» یا «بیشتر هوادارانش را از دست داده است»!
و تا بار دیگر از خیابانهای ایران فریاد گستردهٔ «جاوید شاه» و «پهلوی برمیگرده» بلند شود، همین بازی تکرار خواهد شد: پیش از حضور مردم میگویند «پایگاه مردمی ندارد»؛ پس از حضور مردم، یا آنان را انکار میکنند، یا تحقیرشان میکنند، یا کشتهشدنشان را به گردن کسی میاندازند که نامش را فریاد زدهاند؛ و پس از آن دوباره اعلام میکنند که «هوادارانش را از دست داده است».
اما یک پرسش ساده باقی میماند: وزن سیاسی خود این «نهادها»، «سازمانها» و چهرههایی که با بودجههای چندین میلیوندلاری در غرب، بهویژه آمریکا، فعالیت میکنند و بخش مهمی از فعالیتشان نیز صرف مخالفت با پهلوی میشود، دقیقاً چگونه سنجیده میشود؟
با تعداد اعضا؟ شبکهٔ داخلی؟ توان بسیج اجتماعی؟ حضور خیابانی؟ نظرسنجی معتبر؟ میزان اعتماد عمومی؟ شفافیت مالی و پاسخگویی دربارهٔ بودجههایی که دریافت میکنند؟
هیچکدام روشن نیست.
با این همه، کسانی که خود هیچ معیار قابل سنجشی برای وزن اجتماعیشان ارائه نمیکنند، شبانهروز مشغول اندازهگیری «پایگاه مردمی» شاهزاده رضا پهلویاند.
اینجا تناقض اصلی آشکار میشود: برای سنجش پهلوی، خیابان و شعار مردم هم کافی نیست؛ اما برای اثبات اعتبار خودشان، یک نام پرطمطراق، یک دفتر در واشنگتن یا اروپا، چند گزارش انگلیسی و چندین میلیون دلار بودجه کفایت میکند.
در سیاست، وزن واقعی را نه عنوان «نهاد مدنی» تعیین میکند، نه تعداد کنفرانسها و نه رقم بودجه؛ پرسش اصلی این است که وقتی پای هزینهدادن و بسیج اجتماعی در میان است، چه کسی میتواند مردم واقعی را با خود همراه کند.
بهزاد مهرانی
لینک کوتاه: https://bit.ly/45XkjFR
